Bjeshkët e Nemuna, të njohura edhe si Alpet Shqiptare, shtrihen përgjatë Shqipërisë, Kosovës dhe Malit të Zi. Ky vargmal i ashpër është i famshëm për majat e tij shkëmbore, lumenjtë e pastër dhe fshatrat alpine të largëta. Për udhëtarët aventurierë, Bjeshkët e Nemuna janë terreni perfekt për hiking, kamping dhe lidhje të drejtpërdrejtë me natyrën e egër.
Ndërsa shumë vizitorë ndërkombëtarë njohin shtegun klasik Valbonë–Theth, disa nga përvojat më autentike gjenden në cepa më pak të eksploruar të vargmalit. Në fshatin shqiptar Lepushë, në 1,260 metra mbi nivelin e detit, dy ngjitje të paharrueshme—Maja e Vajushës dhe Maja e Berizhdolit—shfaqin më të mirën e asaj që ofrojnë Bjeshkët e Nemuna.
Pse quhen Bjeshkët e Nemuna?
Emri “Bjeshkët e Nemuna” në shqip dhe “Prokletije” në gjuhët sllave përkthehet si “malet e mallkuara”. Legjendat popullore japin disa versione për këtë emërtim: disa thonë se djalli krijoi majat e thepisura duke e bërë terrenin të pamëshirshëm; të tjerë tregojnë historinë e një nëne që i “nem” malet nga etja teksa kërkonte ujë për fëmijët; ndërsa një variant tjetër lidhet me ushtarë që mallkuan malet pasi nuk mund t’i kalonin. Përveç legjendave, disa studiues e lidhin emrin me ashpërsinë reale të relievit dhe klimës dimërore, që e bën këtë vargmal një ndër më të egërtit në Europë.
Hiking në Majën e Vajushës (2,056 m)
Duke nisur direkt nga fshati Lepushë, shtegu drejt Majës së Vajushës ofron një sfidë mesatare me pamje mbresëlëse mbi Bjeshkët e Nemuna.
- Vështirësia: T2 (mesatare)
- Sinjalistika: E shënuar qartë
- Lartësia në nisje: 1,260 m
- Lartësia në majë: 2,056 m
- Kohëzgjatja: 4–5 orë vajtje-ardhje
- Përgatitja fizike: Mesatare
Shtegu nis në pyllin e dendur të ahut dhe gradualisht hapet në kullota alpine të gjelbra. Teksa ngjitesh më lart, pamjet zgjerohen—fillimisht duke zbuluar çatitë e Lepushës poshtë, e më pas kreshtat e masivit Prokletije. Ngjitja finale është e shkurtër, por e pjerrët, duke të çuar në një majë që ndjehet pa kohë. Në 2,056 metra, heshtja e maleve fshin zhurmat e përditshme. Është vendi ku ulesh këmbëkryq, merr frymë thellë dhe ndihesh pjesë e diçkaje shumë më të lashtë se vetja. Mund të themi pa hezitim se është një nga majat me pamjen më të bukur në Shqipëri.
Hiking në Majën e Berizhdolit (1,977 m)
Vetëm pak kilometra nga Vajusha, Maja e Berizhdolit ofron një tjetër ngjitje me pamje fantastike por me atmosferë krejt ndryshe.
- Nisja: Fshati Lepushë
- Sinjalistika: E shënuar mirë
- Lartësia në majë: 1,977 m
- Kohëzgjatja: ~2.5 orë ngjitje
- Vështirësia: Mesatare
Shtegu nis me livadhe të buta, ku shpesh vjeshta i shndërron peizazhet me ngjyra të arta e të kuqe. Teksa fiton lartësi, shtegu mbushet me boronica të egra që të tundon të ndalesh. Pas rreth dy orë e gjysmë ngjitjeje, arrin në kurrizore dhe ndjek shtegun deri në majë. Shpërblimi është një panoramë 360 gradë mbi Bjeshkët e Nemuna—një nga pamjet më mahnitëse në veri të Shqipërisë.
Berizhdoli nuk është aq i lartë sa Vajusha, por vendndodhja e tij e bën një ngjitje po aq të paharrueshme. Ajri i freskët alpin, ngjyrat e peizazhit dhe sfondi dramatik i maleve përreth e kthejnë në një përvojë që nuk duhet humbur.
Pse Lepusha është një perlë e fshehur e Bjeshkëve të Nemuna
Ndryshe nga qendrat më të frekuentuara si Thethi apo Valbona, Lepusha mbetet më e qetë, më tradicionale dhe e lidhur fort me ritmet e jetës malore. Fshati është lehtësisht i arritshëm nga Shkodra me rrugë dhe bujtinat aty ofrojnë mikpritje tradicionale me ushqime vendase. Nga Lepusha, alpinistët mund të bëjnë ngjitje ditore—si Vajusha dhe Berizhdoli—ose thjesht të shijojnë luginat alpine përreth.
Për ata që duan të zhyten në shpirtin e Bjeshkëve të Nemuna, Lepusha është baza perfekte: një kombinim i natyrës së paprekur, mikpritjes së ngrohtë dhe shtigjeve që rivalizojnë më të mirët në Europë.
Këshilla Praktike për Hiking në Bjeshkët e Nemuna
- Sezoni më i mirë: Nga maji deri në tetor. Në pranverë dhe vjeshtë, shtigjet janë më të qeta dhe moti më i freskët.
- Akomodimi: Bujtinat në Lepushë, Theth dhe Valbonë ofrojnë qëndrime autentike, shpesh me ushqime shtëpie.
- Guidat: Shtigjet si Vajusha dhe Berizhdoli janë të shënuara, por një guidë lokale e pasuron përvojën dhe mbështet komunitetin.
- Përgatitja: Kërkohet një nivel mesatar fitnesi; merrni me vete shtresa rrobash, ujë dhe ushqime. Moti në male ndryshon shpejt.
Bjeshkët e Nemuna i qëndrojnë besnike emrit të tyre legjendar, duke ofruar peizazhe që ndihen njëkohësisht të ashpra dhe magjike. Ndërsa shtigje të njohura si Valbonë–Theth tërheqin udhëtarë nga gjithë bota, majat si Vajusha dhe Berizhdoli tregojnë se disa nga përvojat më të veçanta gjenden larg rrugëve kryesore.
Nëse kërkoni një aventurë autentike në Shqipëri, nisuni drejt Lepushës. Aty, mes pyjeve alpine dhe majave madhështore, do të zbuloni se thelbi i vërtetë i Bjeshkëve të Nemuna nuk është vetëm tek pamjet epike—por tek mënyra se si të bëjnë të ndihesh larg botës, e njëkohësisht pranë vetes.
Për më shumë frymëzim udhëtimi, mos humbisni udhëzuesin tonë: Vendet më të bukura për t’u vizituar në Shkodër (Udhëzuesi i Udhëtimit 2025).
